Sahilde yürürken külahını yaladığın anı hatırlıyorsun ya... İsminin telaffuzu bile serinletir. Dondurma sadece yazın keyfi değil. Küçük bir kaşık mutluluk da olabilir; anıların, çocukluğun ve paylaşmanın tadıdır.
Mutfağında kendi dondurmanı yapmak düşündüğünden kolay. Birkaç temel malzeme ve doğru yöntemle, katkı maddesiz, istediğin kıvamda bir dondurma çıkarırsın. Bu yazıda hem nasıl yapılacağını hem de besin, fayda ve dikkat etmen gereken zararları konuşacağız.
Konuya giriş
Dondurma binlerce yıllık bir lezzet. Antik Roma'da Neron gibi isimlerin soğutulmuş tatlılardan hoşlandığı kayıtlı. Türkiye'de ise salep ve keçiboynuzu gibi doğal kıvam artırıcılarla yapılan Maraş tarzı dondurma uzun süredir ayrı bir yere sahip. Bugün dünyada sorbetten gelatoya, kulfiden frozen yogurt'a pek çok çeşidini görürsün.
Evde dondurma yapmak, profesyonel makineler olmadan da mümkün. Temel mantık; süt veya meyve bazını şeker ve yağla dengeler, buzlanmayı engellemek için hava veya stabilizatör katarsın. Eğer yumurta sarısı kullanıyorsan, kremsi bir yapı elde edersin; süt yerine sadece meyve kullanırsan daha hafif bir sorbet çıkar.
Dondurma aynı zamanda yaratıcı bir alan. Çikolata, vanilya klasikleridir ama taze meyve, baharat, kuruyemiş, kahve ve hatta zeytin yağı gibi sıra dışı tatlarla oynayabilirsin. Evde yapınca şeker miktarını, yağ oranını ve kullanılan malzemeyi kontrol edersin. Bu da hem lezzet hem sağlık açısından önemli bir avantaj.
Detaylar
Dondurmanın ham maddeleri temelde basit: süt veya krema, şeker, aroma vericiler ve bazen yumurta sarısı. Stabilite için salep, jelatin, pektin veya bitkisel gumlar kullanılır. Yüksek yağ içeriği dondurmaya ağızda eriyen yumuşaklık verir; düşük yağ ise daha buzlu bir doku ortaya çıkarır. Meyve bazlı sorbetlerde süt yerine su ve püre kullanırsın, bu da kalori ve yağda düşüş sağlar.
Çeşitler geniştir. Klasik dondurma (ice cream), İtalyan gelato daha az yağlı ve daha yoğun aromalıdır. Sorbet süt içermez; ferahlatıcı ve meyve tadını öne çıkarır. Maraş dondurması salep ve keçiboynuzu ile çiğnenebilir bir doku sunar. Frozen yogurt probiyotik içerebilir; popsicle'lar ise buzlu çubuklardır. Hangi çeşidi seçeceğin bütçene, diyetine ve damak tadına bağlı.
<!-- youtube:ev-yapimi-dondurma -->
