Konuya giriş
Gümüş balığı, parlak pulları ve ince gövdesiyle hemen fark edilir. Sen kıyıda baktığında yüzeye yakın sürüler halinde dolaştıklarını görürsün. Bilimsel adı Atherina olan bu balık 14–15 cm civarında olur. Büyük gözlü, ince bir yapısı vardır. Boynunda gümüş rengi bir şerit hâlinde parlak pullar taşır; bundan dolayı adı da oturmuştur.
Bu balık ılık denizleri sever. Süveyş Kanalı’nın açılmasıyla Akdeniz’e yayıldığı düşünülür. İspanya, Portekiz ve Fas kıyılarında sıkça rastlanır. Türkiye’de ise Marmara, Akdeniz ve Karadeniz kıyılarında, ayrıca bazı tatlı su göllerimizde (örneğin Sapanca ve İznik) bulunur. Yüzeye yakın yüzdüğü için onu tutmak genellikle kolaydır.
Detaylar
Gümüş balığı beslenmesi basit olan bir türdür. Genellikle plankton, küçük kabuklular ve balık yumurtaları ile beslenir. Mart ve nisan ayları onun için üreme zamanıdır; bu dönemlerde sahillerde yumurtlama hareketleri görmen mümkün. İnce uzun gövdesi ve iri gözleriyle karakterlidir. Eti sanıldığı kadar değersiz değildir; doğru pişirirsen lezzet verir.
Av teknikleri de basittir. Yüzeye yakın ve sürü halinde oldukları için toptan avlamak kolaydır. Küçük delikli ağlar, dip ağları yerine yüzeye yakın çekilen ciritler ve kepçelerle rahat yakalarsın. Olta kullanacaksan ince misina ve küçük iğne tercih et. Ayrıca gümüş balığı küçük boyutları nedeniyle diğer büyük balıkları avlarken yem olarak da kullanılır; sazan avında canlı yem olarak işe yarar.
Tutarken ve saklarken dikkatli olmalısın. Küçük oldukları için ezilme riski yüksek. Taze tüketim en iyisidir. Hemen tüketmeyeceksen temizleyip buzlu suya koy veya derin dondurucuda tek kat halinde muhafaza et. Taze tutulmuş gümüş balığının eti beyaza çalar ve kendine has hafif bir deniz aroması taşır.
Pratikte ne yapacaksın?
Eline bir sepet alıp sahile gittiğini düşün. Öğle sonrası ışıklarında su yüzünde küçük hareketlilik görürsün. En kolay yöntemlerden biri küçük kepçe veya ince delikli kepçedir. Suya daldırıp bir miktar sürü yakalarsın. Kıyıda tutuyorsan, ıslatılmış bir örtü üstünde veya buzlu kasada sakla. Buzla direkt temastan kaçın; ince balıklar kolay ezilir, bu yüzden balıkları önce plastik bir kaba alıp kaba buz yerleştir.
Temizleme basittir. Küçük olduğu için fileto çıkarmak zor olabilir; çoğu zaman bütün kızartma tercih edilir. İç organlarını temizleyip suyunu akıt. Çok küçük olanları iç organ bırakmadan, sadece pullarını alıp yıkayıp direk kızartabilirsin. Eğer fırında ya da ızgarada pişireceksen, hafifçe tuzla ve zeytinyağı gezdir; aroma vermesi için limon dilimi yeterli gelecektir.
